Стандарди на Ценотека.мк

Последно ажурирање: 05.07.2026

Стандардите на Ценотека.мк се јавна рамка за тоа што сметаме за квалитетен, проверлив, употреблив и пазарно релевантен податок. Тие ја дефинираат основата врз која ги организираме информациите за компании, брендови, производи, услуги, суровини, цени, категории и деловни поврзаности.

Целта на овие стандарди е да се создаде појасна, поточна и попроверлива информациска инфраструктура за македонскиот пазар. Во дигитален простор каде информациите се често расфрлани, дуплирани, застарени или неповрзани, стандардите овозможуваат ред, споредливост, доверба и подобра видливост.

Овие стандарди се јавни во своите начела, но не ги откриваат интерните алгоритми, извори, технички правила, приоритети, автоматизации и оперативни критериуми на Ценотека.

I. Стандард за идентификација

Секој податок на Ценотека треба да има колку што е можно појасна идентификација. Тоа значи дека компанијата, брендот, производот, услугата или суровината треба да бидат претставени со доволно информации за да се разликуваат од слични или дупликат записи.

Идентификацијата може да вклучува:

правен назив на компанија;
јавен или комерцијален назив;
матичен број или друг деловен идентификатор, кога е применливо;
официјална веб-страница;
контакт податоци;
назив на бренд;
назив на производ или услуга;
категорија и подкатегорија;
производен код, barcode, GTIN или друг идентификатор, кога е применливо;
слика, декларација, опис или технички податок;
поврзаност со производител, увозник, дистрибутер или застапник.

Колку е подобра идентификацијата, толку е помала веројатноста за дупликати, погрешни поврзувања и неточни заклучоци.

II. Стандард за класификација

Класификацијата е начинот на кој Ценотека ги организира податоците во категории, сектори, дејности, производни групи, услуги и пазарни улоги. Добрата класификација им помага на корисниците да пребаруваат, споредуваат и разбираат информации.

Ценотека класифицира податоци според:

тип на субјект: компанија, бренд, производ, услуга, суровина, категорија;
пазарна улога: производител, увозник, извозник, дистрибутер, застапник, сервис, трговец;
дејност и сектор;
производна категорија;
услужна категорија;
бренд припадност;
поврзаност со компании;
потрошувачка, индустриска или професионална употреба;
релевантност за B2B, B2C, институционални или извозни пазари.

Класификацијата може да се ажурира со развојот на платформата, промените на пазарот и подобрувањето на методологијата.

III. Стандард за квалитет на податоци

Квалитетот на податоците е основа за доверба. Ценотека ги оценува и третира податоците според повеќе димензии:

Точност – дали информацијата одговара на реалната или потврдената состојба;
Комплетност – дали недостасуваат важни елементи;
Конзистентност – дали податокот е усогласен низ различни записи;
Актуелност – дали информацијата е активна, застарена или потребна е ревизија;
Проверливост – дали постои основа за потврда;
Поврзаност – дали е јасна врската меѓу компанија, бренд, производ, услуга и категорија;
Употребливост – дали информацијата е корисна за корисници, компании, партнери, пребарувачи и AI системи;
Следливост – дали може да се следи логиката од производ до бренд, од бренд до компанија и од компанија до пазарна улога.

IV. Стандард за компаниcки профил

Компаниcки профил на Ценотека треба да биде јасен, професионален и корисен за посетители, клиенти, партнери и дигитални системи.

Квалитетен компаниcки профил може да содржи:

правен назив;
јавен/бренд назив;
дејност и пазарна улога;
официална веб-страница;
контакт информации;
поврзани брендови;
поврзани производи и услуги;
улога како производител, увозник, извозник, дистрибутер, застапник, сервис или трговец;
релевантни документи, сертификати или дозволи, кога се применливи;
верификациски статус или забелешка, кога постои.

V. Стандард за бренд профил

Бренд профилот треба да објасни што претставува брендот, во кои категории се појавува, кои производи или услуги се поврзани со него и кој го претставува, произведува, увезува, дистрибуира или застапува на македонскиот пазар.

Добар бренд профил може да содржи:

точен назив на бренд;
лого или визуелен идентитет, кога е дозволено;
категории и производни групи;
поврзани производи или услуги;
поврзани компании;
пазарна улога во Македонија;
официјални извори или веб-страници;
верификациски статус, ако постои.

VI. Стандард за производен профил

Производниот профил треба да помогне корисникот да разбере што е производот, каде припаѓа, кој бренд го носи, кој стои зад него и кои информации се релевантни за проверка.

Производниот профил може да содржи:

точен назив на производ;
бренд;
категорија и подкатегорија;
слика;
опис;
декларација или состав, кога е применливо;
производител;
увозник, дистрибутер или застапник;
цени, промоции или историски информации, кога се достапни;
поврзани производи;
релевантни суровини или материјали;
извори или статус на проверка.

VII. Стандард за услуга и сервис

Услугите и сервисите треба да бидат претставени јасно, со фокус на давателот, типот на услуга, категоријата, покриеноста, условите и релевантната деловна поврзаност.

Профил за услуга може да содржи:

назив на услуга;
давател на услуга;
категорија;
опис на опфат;
локација или покриеност;
сертификати, дозволи или стручни квалификации, кога се применливи;
контакт;
поврзани компании или брендови;
верификациски статус, ако постои.

VIII. Стандард за AI-разбирливост

Информациите на Ценотека треба да бидат разбирливи не само за луѓе, туку и за пребарувачи, дигитални агенти и AI системи. Тоа значи дека профилите и податоците треба да бидат јасни, структурирани, поврзани и без непотребна двосмисленост.

AI-разбирливи информации треба да имаат:

јасни називи;
точни категории;
разграничување меѓу компанија, бренд, производ и услуга;
проверливи факти;
кратки и јасни описи;
поврзаност меѓу релевантни ентитети;
избегнување на нејасни или манипулативни тврдења;
ажурирање кога информациите се менуваат.

IX. Стандард за документација и сертификати

Кога компанија доставува документи, сертификати, дозволи, овластувања, декларации или други докази, Ценотека може да ги земе предвид како дел од проверка, верификација или квалификација.

Ценотека може да разгледува:

регистрациски податоци;
лиценци и дозволи;
сертификати за квалитет;
стандардизациски документи;
овластувања за застапништво;
декларации;
каталози;
официјални писма;
документи за производ, услуга или суровина;
други релевантни докази.

Прифаќањето или разгледувањето на документ не значи автоматска гаранција, туку дел од поширок процес на проверка.

X. Развој на стандардите

Стандардите на Ценотека се развиваат со платформата, пазарот, технологијата и потребите на корисниците. Со тек на време, Ценотека има цел да ги унапредува своите правила, статуси, критериуми и јавни рамки за да стане уште порелевантен систем за проверливи пазарни информации.

Овие стандарди се основа за идни услуги поврзани со верификација, квалификација, B2B поврзување, тендерска и грант подготвеност, AI видливост и деловна ориентација.